2026માં બેંકિંગ સિસ્ટમમાં મોટા બદલાવની તૈયારી ચાલી રહી છે. લાંબા સમયથી ઉપયોગમાં ન આવેલા ખાતાઓ પર કડક નજર રાખવામાં આવશે. જાણો શું છે નવા નિયમો, કેવી રીતે ખાતું સક્રિય રાખવું અને ગ્રાહકોએ કયા પગલાં લેવા જરૂરી છે.
દોસ્તો, ઘણી વખત આપણે એક બેંક ખાતું ખોલીએ અને પછી તેનો ઉપયોગ જ કરતા નથી. પરંતુ હવે એવું કરવું જોખમી બની શકે છે. 2026માં બેંકિંગ સુરક્ષા વધારવા માટે Inactive Bank Account Rules વધુ કડક બનવાના સંકેતો છે.
Inactive Bank Account Rules
| મુદ્દો | મુખ્ય માહિતી |
|---|---|
| નિષ્ક્રિય ખાતું | 12 મહિના ટ્રાન્ઝેક્શન નહીં |
| ડોર્મન્ટ ખાતું | 24 મહિના સુધી ઉપયોગ નહીં |
| અસર | ATM, UPI, Net Banking બંધ થઈ શકે |
| જરૂરી કાર્યવાહી | KYC અપડેટ અને એક્ટિવ ટ્રાન્ઝેક્શન |
| ઉદ્દેશ | ફ્રોડ અને મની મ્યુલ રોકવા |
નિષ્ક્રિય ખાતું શું કહેવાય?
જો કોઈ બચત અથવા કરંટ ખાતામાં સતત 12 મહિના સુધી ગ્રાહક દ્વારા કોઈ ટ્રાન્ઝેક્શન ન થાય તો તે ખાતું નિષ્ક્રિય ગણાય છે. 24 મહિના સુધી ઉપયોગ ન થાય તો તે ડોર્મન્ટ તરીકે વર્ગીકૃત થાય છે. આવી સ્થિતિમાં બેંક ખાતા પર નિયંત્રણ મૂકી શકે છે.
શા માટે વધારી રહી છે દેખરેખ?
બેંકિંગ સિસ્ટમમાં પારદર્શકતા અને સુરક્ષા જાળવવા માટે Reserve Bank of India દ્વારા લાંબા સમયથી બંધ પડેલા ખાતાઓ પર ખાસ ધ્યાન આપવામાં આવી રહ્યું છે. આવા ખાતાઓ ફ્રોડ, શેલ ટ્રાન્ઝેક્શન અને ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિ માટે ઉપયોગમાં લેવાઈ શકે છે.
ઝીરો બેલેન્સ ખાતા પર શું અસર?
BSBDA અથવા જનધન પ્રકારના ખાતાઓમાં મિનિમમ બેલેન્સ જરૂરી નથી, પરંતુ જો લાંબા સમય સુધી કોઈ એક્ટિવિટી ન થાય તો બેંક ગ્રાહકનો સંપર્ક કરીને KYC અપડેટ અથવા રિ-વેરિફિકેશન માગી શકે છે. એટલે નિષ્ક્રિય બેંક ખાતા નિયમો ઝીરો બેલેન્સ ખાતાઓને પણ અસર કરી શકે છે.
ખાતું નિષ્ક્રિય બનવાથી શું મુશ્કેલી થાય?
ખાતું ડોર્મન્ટ થયા પછી:
- ATM કાર્ડ કામ ન કરે
- UPI ટ્રાન્ઝેક્શન અટકી જાય
- Internet Banking બ્લોક થઈ શકે
- રિ-એક્ટિવેશન માટે બ્રાન્ચમાં જવું પડે
- ઓળખ ચકાસણી ફરી કરવી પડે
આ પ્રક્રિયા સમયખાઉ પણ બની શકે છે.
ખાતું સક્રિય રાખવા માટે સરળ ઉપાય
ખાતું ચાલુ રાખવું બહુ સરળ છે:
- દર 3–6 મહિનામાં નાનો ટ્રાન્ઝેક્શન કરો
- KYC ડોક્યુમેન્ટ અપડેટ રાખો
- મોબાઇલ નંબર બેંક સાથે લિંક રાખો
- SMS/Email એલર્ટ ચેક કરતા રહો
- લાંબા સમય સુધી ખાતું બિનઉપયોગી ન રાખો
આ પગલાંથી તમે સરળતાથી નિષ્ક્રિય બેંક ખાતા નિયમો હેઠળ આવતી મુશ્કેલીથી બચી શકો છો.
Conclusion
2026માં બેંકિંગ સિસ્ટમ વધુ સુરક્ષિત બનાવવા માટે નિષ્ક્રિય ખાતાઓ પર કડક નજર રાખવાની પ્રક્રિયા તેજ બની રહી છે. ગ્રાહક તરીકે આપણી જવાબદારી છે કે ખાતું સક્રિય રાખીએ, સમયસર KYC અપડેટ કરીએ અને બિનઉપયોગી ખાતા અવગણીએ નહીં. સમજદારીપૂર્વક ચાલશો તો નિષ્ક્રિય બેંક ખાતા નિયમો તમારા માટે મુશ્કેલી નહીં પરંતુ સુરક્ષા બની રહેશે.